Materiały z międzynarodowej konferencji zorganizowanej jesienią 1993 roku w stulecie śmierci artysty. Jest to próba spojrzenia na Matejkę malarza – a nie tylko historiozofa czy współtwórcę głównych narodowych mitów – przez ukazanie jego twórczości na szerokim tle malarstwa europejskiego.
Spis treści
Od redakcji
Piotr Krakowski, Sesja matejkowska – głos wprowadzający
Jacek Purchla, Kraków Matejki
Mieczysław Porębski, Czy Matejko był malarzem?
Marek Rostworowski, Jan Matejko – impuls i sprzeciw
Maria Poprzęcka, Matejko a akademizm
Christoph Heilmann, Monachium i nowe europejskie malarstwo historyczne około lat 1840/1850
Ilona Sármány-Parsons, Ludvig Hevesi o malarstwie historycznym
Gerbert Frodl, Hans Makart
Gábor Bellák, Od bohatera narodowego do osoby prywatnej. Przemiany bohatera historycznego w dziewiętnastowiecznym malarstwie węgierskim
Katalin Sinkó, Obrazy wielkoformatowe Mihálya Munkácsyego. Sposoby ekspozycji i stosowane w atelier metody pracy
Vera Kružić Uchytil, Malarstwo Vlaho Bukovaca
Aleksander Fedoruk, Idea Matejki a wyzwolenie narodowe Ukrainy
Marie-Claude Chaudonneret, Paul Delaroche (Paryż, 1797–1856) i historia nowożytna
Jacek Woźniakowski, Wizja historii w rysunkach doby romantycznej
Marek Zgórniak, Matejko i malarstwo środkowoeuropejskie w oczach krytyków francuskich (1865–1893)
Teresa Grzybkowska, Matejko monachijski
Jan K. Ostrowski, Jan Matejko i jego wzory
Grigorij Ostrowski, O rosyjskim malarstwie historycznym drugiej połowy XIX wieku. Jan Matejko i Wasilij Surikow
Markéta Theinhardt, Miroslav Tyrši Jan Matejko – idea słowiańskiego malarstwa historycznego
Waldemar Okoń, Dziewiętnastowieczne style odbioru twórczości Jana Matejki
Rüdgier Klessmann, Uwagi do obrazu Jana Matejki „Mikołaj Kopernik, czyli rozmowa z Bogiem”
Tomasz Gryglewicz, Matejko jako inicjator polskiego modernistycznego malarstwa monumentalnego
Anna Zeńczak, W kręgu historyzmu
Indeks osób i dzieł plastycznych
Spis ilustracji
Źródła ilustracji oraz wykaz autorów fotografii i reprodukcji