Książka pomyślana jest jako swoisty przewodnik po mieście i zarazem esej o gruzińskiej tożsamości, w którym symboliczna topografia stolicy opowiada o kraju, jego dziedzictwie i współczesności. Dziewięć wybranych miejsc bądź budowli – takich jak Plac Tatarski, Katedra Sioni, opera czy narodowy panteon na Mtacmindzie – stanowi punkt wyjścia do przedstawienia najważniejszych momentów historycznych i ich znaczenia, twórców i dzieł kanonicznych dla gruzińskiej kultury.
Lech Kończak, jeden z najwybitniejszych w Polsce znawców Gruzji, snuje opowieść zarówno o Tbilisi i jego architekturze, jak i o całej Gruzji – zwłaszcza o ostatnich dwóch wiekach, których dziedzictwo do dziś kształtuje zarówno kraj, jak i jego mieszkańców.
Tbilisi to miasto o janusowym obliczu: zwrócone jednocześnie w stronę Azji i ku Europie. Kaukaska metropolia, gruzińska kolebka, przez wiele stuleci najliczniejsze miejskie skupisko Ormian. Słowem – najważniejsze miasto na południe od łańcucha Kaukazu i między morzami Kaspijskim i Czarnym.
Gruzińskie dole i niedole odcisnęły się siłą rzeczy na Tbilisi. To miasto napięć i kontrastów. Matecznik Gruzji, a jednocześnie przestrzeń, gdzie narodowe świętości podlegają ciągłej rewizji. Szachownica, na której nieustannie toczy się gra, a tropienie kolejnych roszad prowadzi głębiej – ku fascynującym procesom konfrontowania się, rozliczania, godzenia z samymi sobą i z przeszłością. Własną i cudzą…
Spis treści
Tytułem wprowadzenia –
Widok pierwszy: na łaźnie
Cieplice
Saraceński święty Abo
Widok drugi: na katedrę Sioni
Gruzja i Rosja
Azjata czy Europejczyk?
Widok trzeci: na górę Mtacmindę
Ojciec narodu
Roszady w panteonie
Widok czwarty: na ormiańską cerkiew Surb Gework oraz górującą nad miastem gruzińską katedrę Sameba
Łowczy pieśni
Kwiat granatu
Widok piąty: na plac Tatarski
Kinto i karaczocheli
Żyj swoim stuleciem
Widok szósty: na operę
Zaginiony jeździec
Szkice satyryczne
Widok siódmy: na kawiarnię „Kimerioni”
Fantazyjne miasto poezji
Tbiliskie muzy
Widok ósmy: na Dom Pisarzy
Śmierć poety
Wywłaszczeni przez Dżaka
Widok dziewiąty: na zaporę ZAHES
Macierz i traktory
Trzy kompozytorki
Na zakończenie…
Mapy
Indeks nazwisk
O autorze