Ekspozycja, sięgająca od klasyków awangardy początku XX wieku po współczesnych twórców, to coś więcej niż tylko przegląd artystycznych dokonań. To przede wszystkim opowieść o ludzkich losach, które ujawniają się poprzez sztukę. Razem tworzą one zbiorowy portret Rumunów w burzliwym XX wieku.
Wystawa ukazuje historię kraju i jego artystów, zarówno tych, którzy mieli możliwość eksperymentować, tworzyć i zdobywać międzynarodowe uznanie, jak i tych, których drogi artystyczne przerwała opresja systemów politycznych. Niektórzy zachowali swobodę wyrazu jedynie w zaciszu pracowni, inni decydowali się na emigrację, osiągając sukces okupiony trudami życia na obczyźnie.
Ekspozycja przeplata motywy beztroski awangardy, specyficznie rumuńskiego poczucia absurdu i groteski z tematami przemocy i opresji, które często stawały się codziennym doświadczeniem. Od nadrealizmu, będącego ucieczką od rzeczywistości, po „râsu-plânsul” – charakterystyczny śmiech przez łzy – wystawa ukazuje, jak sztuka pomagała mierzyć się z trudami codzienności i nadawać sens nawet najtragiczniejszym wydarzeniom.
Wystawa przybliży także współczesnych artystów rumuńskich, którzy, zdobywając międzynarodowe uznanie, wciąż konfrontują się z cieniem XX wieku, bo ten – wbrew przewidywaniom – nie okazał się krótki.
Do pogłębienia narracji o historii i kulturze Rumunii przygotowujemy obszerną publikację towarzyszącą wystawie. Książka, wydana w wersji polsko-angielskiej, zawiera eseje wybitnych intelektualistów i badaczy. Pozwoli ona spojrzeć na prezentowane dzieła w kontekście szerokiego tła historycznego i kulturowego.



Andreea Anghel, George Apostu, Han Arp, Ion Bârlădeanu, Ioana Batranu, Marius Bercea, Horia Bernea, Ştefan Bertalan, Constantin Brâncuşi, Brassaї, Geta Brâtescu, Theodor Brauner, Victor Brauner, Andre Cădere, Mircea Cantor, Eva Cerbu, Andrei Chintilă, Lena Constante-Brauner, Roman Cotoşman, Chiril Cucu, Horia Damian, Max Ernst, Harun Farocki, David Farcaș, Constantin Flondor, Adrian Ghenie, Marin Gherasim, Luca Gherasim, Bogdan Gîrbovan, Yvan Goll, Vasile Gorduz, Ion Grigorescu, Jacques Hérold, Marcel Iancu, Isidore Isou, Wasilly Kandinsky, Ana Lupaş, Victor Man, Tincuţa Marin, Max Hermann Maxy, Hortensia Mi Kafchin, Joan Miró, Alex Mirutziu, Florin Mitroi, Gili Mocanu, Herta Müller, Ciprian Mureşan, Paul Neagu, Ioana Nemeş, Mircea Nicolae, Andrei Pandele, Paul Păun, Jules Perahim, Dan Perjovschi, Pusha Petrov, Silvia Radu, Lea Raşovszky, Eugen Rosca, Şerban Savu, Arthur Segal, Hedda Sterne, SubREAL Group, Mircea Suciu, Yves Tanguy, Ovidiu Toader, Sergiu Toma, Doru Tulcan, Tristan Tzara, Andrei Ujică, Andra Ursuţa.
Dołożyliśmy wszelkich starań, aby skontaktować się z dysponentami praw autorskich obiektów. Ewentualne niedopatrzenia zostaną niezwłocznie skorygowane.
Koncepcja programowa MCK:
Agata Wąsowska-Pawlik, dr Łukasz Galusek
Kuratorzy:
dr Monika Rydiger, dr Łukasz Galusek, dr Ovidiu Şandor
Aranżacja plastyczna:
Anna Wisz
Produkcja wystawy:
Magdalena Gacek, Natca Vaszilcsin, Karolina Wójcik
Identyfikacja wizualna:
Kuba Sowiński
Tłumaczenie na angielski:
Jessica Taylor-Kucia
Korekta:
Anastazja Oleśkiewicz, Jessica Taylor-Kucia
Montaż i wykonanie aranżacji:
Art Industry Standard, Emanuel Mróz, Jakub Wójtowicz
Opieka konserwatorska:
Magdalena Ponikowska-Presseisen
Oświetlenie i multimedia:
Maciek Bernaś
Współpraca:
Joanna Biegacz, Ewa Czarnecka, Magdalena Grabias, Joanna Hojda-Pepaś, Robert Karwowski, Agata Klejzerowicz, Dorota Korohoda, Daniel Krawczyk, dr Paulina Małochleb, Antoni Michalik, Paulina Orłowska-Bańdo, Marcin Pańtak, Łukasz Pieróg, Anna Sawłowicz, Paulina Semianchuk, Klaudia Słupek, dr Mariusz Soczówka, Julianna Wójcik, Natalia Żak
Przewodnik w PJM:
Jakub Studziński (opracowanie)
Daniel Halota (nagranie i montaż)
Audiodeskrypcja:
Regina Mynarska, Dawid Górny
Międzynarodowe Centrum Kultury w Krakowie,
Ovidiu Şandor
Partner
Rumuński Instytut Kultury w Warszawie
Przy wsparciu finansowym
MKiDN
Patroni medialni wystawy
Vogue, POLITYKA, SZUM, Contemporary LYNX, Notes na 6 Tygodni, Czas Kultury, Portal Niezła Sztuka.PL
Stali patroni medialni
TVP3 Kraków, Radio Kraków, Radio Kraków Kultura, KARNET, Herito