W setną rocznicę urodzin oraz dziesiątą rocznicę śmierci jednego z najwybitniejszych twórców polskiego i światowego kina Senat ustanowił rok 2026 Rokiem Andrzeja Wajdy. Uhonorowany najważniejszymi nagrodami filmowymi twórca, m.in. nagrodą Oscara Amerykańskiej Akademii Filmowej, Złotą Palmą w Cannes, weneckim Złotym Lwem, Złotym Niedźwiedziem w Berlinie, brytyjską BAFTA, Cezarem i Felixem za całokształt twórczości, był mocno związany z Krakowem i istotnie wpływał na życie kulturalne miasta.
Po tym, jak w 1987 roku Andrzej Wajda otrzymał kolejne wyróżnienie, Nagrodę Kioto, razem z Krystyną Zachwatowicz zdecydowali się ofiarować ją na cel stworzenia w Krakowie Centrum Sztuki i Techniki Japońskiej Manggha. Za te zasługi w 1995 r. zostali razem odznaczeni Srebrnym Medalem Cracoviae Merenti, a w roku 2011 Nagrodą Miasta Krakowa.
Andrzej Wajda w MCK
Andrzej Wajda był również częstym gościem i przyjacielem MCK. W latach 2014–2016 był członkiem Rady Programowej naszej instytucji. Z okazji obchodów 20-lecia MCK wydało „Księgę Jubileuszową” – autorem jednego z tekstów był właśnie słynny reżyser. Tak mówił o nim prof. Jacek Purchla w laudacji wygłoszonej na uroczystej sesji naukowej z okazji 90. urodzin Andrzeja Wajdy w Collegium Novum UJ:
„Andrzej Wajda przez dziesięciolecia kształtował poprzez swoje dzieła filmowe tożsamość Polaków. Równocześnie poprzez swoje wizje i kreacje przestrzenne wpisał się na trwałe w tożsamość Krakowa. Dzięki Andrzejowi Wajdzie jego Kraków jest dziś taki sam, lecz inny, bo bogatszy o miejsca bezinteresownie wyreżyserowane przez Mistrza. Wajda udowodnił Krakowowi, że i dziś można rozumieć miasto jako kreację – rozumieć miasto jako żywe dzieło sztuki. Swoją wyobraźnią i determinacją wykazał, że nie musi to być tylko iluzja taśmy filmowej”.
Działalność publiczna i odznaczenia reżysera
Andrzej Wajda był również zasłużonym pedagogiem. W 2002 r. z jego inicjatywy powstała Mistrzowska Szkoła Reżyserii Filmowej. Był także szefem Filmowego Zespołu X, prezesem Stowarzyszenia Filmowców Polskich (w latach 1978–1982), przewodniczył Radzie ds. Kultury przy Prezydencie Lechu Wałęsie i był także senatorem I kadencji. Uhonorowano go również Orderem Orła Białego, Komandorią Francuskiej Legii Honorowej, Wielkim Krzyżem Zasługi Niemiec i Orderem Księcia Jarosława Mądrego.
Tak Andrzej Wajda opowiadał o nowej odsłonie MCK po modernizacji naszej siedziby w latach 2007-2008: