{"id":12704,"date":"2025-02-04T14:45:39","date_gmt":"2025-02-04T14:45:39","guid":{"rendered":"https:\/\/mck.krakow.pl\/wystawy\/lwow-24-czerwca-1937-miasto-architektura-modernizm\/"},"modified":"2026-03-19T08:34:07","modified_gmt":"2026-03-19T08:34:07","slug":"lwow-24-czerwca-1937-miasto-architektura-modernizm","status":"publish","type":"wystawy","link":"https:\/\/mck.krakow.pl\/en\/wystawy\/lwow-24-czerwca-1937-miasto-architektura-modernizm\/","title":{"rendered":"Lviv, 24th June 1937.City, architecture, modernism"},"content":{"rendered":"\n

<\/p>\n\n\n\n

\n
\n

For Lviv, the years of the Second Polish Republic opened new opportunities for growth which were earnestly seized, as showed by the urban planning and architectural solutions of the day. Thanks to Ignacy Drexler, plans for the urban development of Great Lviv (the Great Lviv Project) were created as early as 1920, based on which the city, which reached the population level of 300,000 in 1939, kept expanding. The Lviv architectural milieu left an abundant legacy of finished projects: from private villas and tenements, to public buildings, to new park layouts, sports facilities or the seat of Radio Lviv.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

24 June 1937 was an ordinary day in Lviv, with a thousand events. The majority of them have been forgotten by now. Yet a glance back from today\u2019s perspective on that and other days proves that Lviv lived and breathed modernity. The \u201cGazeta Lwowska\u201d brought reports on the staging of The Lady in White<\/em> at Teatr Wielki and over a dozen different films showings in cinemas. Radio Lviv broadcast Wilhelm Raort\u2019s commentary promoting the fashion for hiking trips, and a lecture by J\u00f3zefa Vogel on innovative archaeological examinations at Biskupin. As part of a seminar in mathematics at Lviv University, Dr Stanis\u0142aw Ulam presented a report from a study tour to the United States (he would go and settle there in 1939 to become a leading founder of research into nuclear energy in America).<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Lata II Rzeczypospolitej przynios\u0142y Lwowowi nowe mo\u017cliwo\u015bci rozwojowe, o czym najlepiej \u015bwiadcz\u0105 pochodz\u0105ce z tamtych lat rozwi\u0105zania urbanistyczne i architektura. Dzi\u0119ki Ignacemu Drexlerowi ju\u017c w 1920 roku powsta\u0142y plany rozwoju urbanistycznego Wielkiego Lwowa, wed\u0142ug kt\u00f3rych rozbudowywano miasto licz\u0105ce w 1939 roku 330 tysi\u0119cy mieszka\u0144c\u00f3w. Lwowskie \u015brodowisko architektoniczne pozostawi\u0142o wiele wybitnych realizacji: od prywatnych willi i kamienic, przez gmachy u\u017cyteczno\u015bci publicznej, po nowe za\u0142o\u017cenia parkowe, tereny sportowe czy siedzib\u0119 lwowskiego radia. Trwa\u0142y \u015blad w tkance miasta zaznaczy\u0142 \u015bwi\u0119c\u0105cy w\u00f3wczas triumfy modernizm.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Ale nie tylko dzi\u0119ki architekturze Lw\u00f3w sta\u0142 si\u0119 wa\u017cnym o\u015brodkiem \u00f3wczesnej kultury. Dzia\u0142a\u0142a tu awangardowa grupa surrealist\u00f3w Artes, wybitni fotograficy, projektanci plakat\u00f3w, tw\u00f3rcy lwowskiej szko\u0142y matematycznej, \u015brodowiska uniwersyteckie i politechniczne czy znani w ca\u0142ym kraju filmowcy i radiowcy. Symbolem nowoczesno\u015bci Lwowa by\u0142y tak\u017ce Targi Wschodnie, stanowi\u0105ce o presti\u017cu miasta jako centrum gospodarczego o mi\u0119dzynarodowym znaczeniu.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Na wystawie pokazali\u015bmy modele wa\u017cniejszych gmach\u00f3w modernistycznych Lwowa oraz oryginalne projekty architektoniczne z polskich kolekcji (zbiory Muzeum Narodowego w Krakowie, Muzeum Narodowego w Warszawie, Muzeum Narodowego we Wroc\u0142awiu, Muzeum Architektury we Wroc\u0142awiu, Muzeum Sztuki w \u0141odzi, Muzeum Regionalnego w Stalowej Woli, Biblioteki Akademii Sztuk Pi\u0119knych w Krakowie, Biblioteki Naukowej PAU i PAN w Krakowie, Biblioteki Narodowej w Warszawie, Zak\u0142adu Narodowego im. Ossoli\u0144skich, Archiwum Polskiej Prowincji Zgromadzenia Ksi\u0119\u017cy Misjonarzy w Krakowie oraz sze\u015bciu kolekcji prywatnych).<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Zaprezentowali\u015bmy prace zar\u00f3wno zwolennik\u00f3w form historyzuj\u0105cych, takich jak Jan Bagie\u0144ski i Wawrzyniec Dayczak oraz wpisuj\u0105cych si\u0119 w nurt modernizmu absolwent\u00f3w Politechniki Lwowskiej, takich jak W\u0142adys\u0142aw Derdacki, Witold Minkiewicz, Andrzej Frydecki, Leopold Karasi\u0144ski, Ferdynand Kassler, Salomon Keil, Jak\u00f3b Menker, Stefan Por\u0119bowicz, Roman Hrycaj, Jewhen Nagirnyj, Tadeusz Teodorowicz-Todorowski, Zbigniew Wardza\u0142a i Tadeusz Wr\u00f3bel. Uzupe\u0142nieniem ekspozycji by\u0142y pami\u0105tki po \u015brodowisku artystycznym i \u017cyciu codziennym Lwowa tamtych lat.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Wystawa po raz pierwszy zosta\u0142a pokazana w Muzeum Architektury we Wroc\u0142awiu w ramach Europejskiej Stolicy Kultury 2016. Na potrzeby pokazu w MCK zosta\u0142a zmodyfikowana i poszerzona o dodatkowe dzia\u0142y i eksponaty.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Architekturze mi\u0119dzywojennego Lwowa po\u015bwi\u0119cili\u015bmy wydany w 2020 roku album Lw\u00f3w nowoczesny<\/a><\/u><\/em><\/strong>.<\/em><\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n
\n
\n \n\n
\n\n\n
\n
Curatorial team<\/div>
\n\n \n
\n
\n
<\/div>
\n
prof. dr hab. Andrzej Szczerski<\/div>\n
Kurator wystawy<\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n \n
\n
\n
<\/div>
\n
dr \u017banna Komar<\/div>\n
Kuratorka Mi\u0119dzynarodowego Centrum Kultury<\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n \n <\/div>\n <\/div>\n\n\n
\n
\n
\n
\n
\n
Curatorial team<\/div>\n \n
\n \"\"\n <\/div>\n\n
\n
\n
\n
\n
prof. dr hab. Andrzej Szczerski<\/div>\n
Kurator wystawy<\/div>\n \n
\n Historyk i krytyk sztuki, wyk\u0142adowca, Dyrektor Muzeum Narodowego w Krakowie. Stypendysta zagranicznych uczelni i instytut\u00f3w badawczych, m.in. Uniwersytetu Oksfordzkiego, Zentralinstitut f\u00fcr Kunstgeschichte w Monachium i Universita per Stanieri w Perugii. Stypendysta Fundacji Lanckoro\u0144skich i Fundacji na Rzecz Nauki Polskiej, Laureat Nagrody Miasta Krakowa (1996) i Nagr\u00f3d Rektora Uniwersytetu Jagiello\u0144skiego. W 2018 roku otrzyma\u0142 Nagrod\u0119 Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w kategorii \u201eOchrona dziedzictwa kulturowego\u201d. Autor wielu publikacji z zakresu architektury i sztuki Europy \u015arodkowej, kurator takich wystaw, jak \u201eSymbolism in Poland and Britain w Tate Britain\u201d w Londynie (2009), \u201eModernizacje 1918\u20131939. Czas przysz\u0142y dokonany\u201d w Muzeum Sztuki w \u0141odzi (2010), \u201eThe Power of Fantasy. Modern and Contemporary Art from Poland\u201d w Centre for Fine Arts BOZAR w Brukseli (2011). <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n
\n
\n
dr \u017banna Komar<\/div>\n
Kuratorka Mi\u0119dzynarodowego Centrum Kultury<\/div>\n \n
\n Historyczka sztuki i architektury, kuratorka. Pracuje w Instytucie Dziedzictwa Europejskiego MCK. Kuratorowa\u0142a m.in. takie wystawy jak \u201eUkraina. Wzajemne spojrzenia\u201d (2021\/2022), \u201eArchitektura niepodleg\u0142o\u015bci w Europie \u015arodkowej\u201d(2018\/2019), \u201eLw\u00f3w, 24 czerwca 1937. Miasto, architektura, modernizm\u201d(2017\/2018). Autorka ksi\u0105\u017cki \u201eTrzecie miasto Galicji. Stanis\u0142aw\u00f3w i jego architektura w okresie autonomii galicyjskiej\u201d (Krak\u00f3w 2008). <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n <\/div>\n
\n