30 lat działalności MCK

A-
A+

Trzy dekady dialogu z sąsiadami. Kilkaset przedsięwzięć badawczych, edukacyjnych, wystawienniczych i wydawniczych. Najwybitniejsi artyści Europy Środka i najważniejsi jej intelektualiści. Miejsce spotkania.

MCK jest oknem na Europę Środkową, a jednocześnie opowiada światu o niej i o Polsce. Reprezentuje nasz kraj w organizacjach międzynarodowych takich jak UNESCO, Rada Europy czy Grupa Wyszehradzka. Dzięki trzydziestoletniej pracy instytucji Polska stała się istotnym partnerem współpracy kulturalnej i intelektualnej zwłaszcza w naszej części kontynentu oraz aktywnym uczestnikiem międzynarodowej debaty w sprawach kultury i dziedzictwa.

Centrum było i jest próbą nieobciążonego stereotypami odczytywania przeszłości. Zwłaszcza w Europie Środkowej z jej wielowymiarową kulturą i skomplikowaną historią. Oba aspekty razem są dla MCK kluczowe — Europa Środkowa jako wspólnota oraz dziedzictwo bliższych i dalszych sąsiadów Polski, ponieważ rozumienie zagmatwanych, wynikających z przeszłości relacji jest warunkiem dobrego sąsiedztwa. Przed trzydziestu laty Polska miała trzech niechętnych sobie sąsiadów i żaden z nich nie przetrwał. Dziś MCK utrzymuje rozległe międzynarodowe kontakty kulturalne i intelektualne, wypełniając swą misję dyplomacji publicznej, zdolnej tworzyć więzi odporne na doraźne zmiany koniunktur i będącej naszą miękką siłą — soft power.

Centrum zainaugurowało działalność 29 maja 1991 roku, podczas pamiętnej konferencji KBWE poświęconej dziedzictwu kulturowemu — pierwszego takiego spotkania Wschodu i Zachodu po zniesieniu żelaznej kurtyny — jako owoc bezprecedensowej współpracy rządu i samorządu. Było pierwszą w Polsce narodową instytucją kultury nowej generacji, eksperymentem w otwieraniu się kraju na świat poprzez kulturę. Łącząc kompleksowość podejścia do kwestii dziedzictwa z potrzebą dialogu ponad granicami, MCK nadal pozostaje przedsięwzięciem nowatorskim i jedynym na taką skalę, nie tylko w Polsce.

Siedziba Centrum — zabytkowa kamienica „Pod Kruki” przy Rynku Głównym 25, pieczołowicie odrestaurowana i zmodernizowana — jest od początku ważnym elementem misji i tożsamości instytucji, przestrzenią spotkania i dialogu. Miłośnicy sztuki kojarzą jej adres z wystawami przybliżającymi najciekawsze zjawiska sztuki i architektury Europy Środkowej oraz jej wybitnych twórców. Czytelnicy — z kwartalnikiem „Herito”, seriami Biblioteka Europy Środka czy Heritologia. Badacze — z programem stypendialnym Thesaurus Poloniae i biblioteką naukową. Studenci — z Akademią Dziedzictwa. Seniorzy, młodzież i dzieci — z bogatym programem edukacyjnym w siedzibie MCK i online. 

W pamięci krakowian zapisały się szczególnie wystawy Świat przed katastrofą. Żydzi krakowscy w dwudziestoleciu międzywojennym (2007), Igor Mitoraj. Rzeźby i rysunki (2003–2004) czy Mit Galicji (2014–2015, pokazana także w Wiedniu). MCK było pierwszą instytucją, której wystawa wyszła z galerii w przestrzeń Rynku Głównego, gdzie zaprezentowano monumentalne posągi Igora Mitoraja. Trwałym śladem tak niezwykłej aranżacji jest rzeźba Eros bendato pozostała na Rynku przed siedzibą MCK. Stała się ona jednym z ulubionych przez mieszkańców i turystów dzieł sztuki w przestrzeni publicznej Krakowa.

Narodzone po annus mirabilis, cudownym roku 1989, jubileusz trzydziestolecia Centrum świętuje tuż po annus horribilis, potwornym roku 2020. Nie waham się powiedzieć, że ostatni rok był jednym z najbardziej nieprzewidywalnych okresów w naszej historii, trudnym czasem dla instytucji, jej pracowników i odbiorców — mówi Agata Wąsowska-Pawlik, dyrektorka MCK. — Pandemia, prawdziwy „game-changer” dla środowiska kultury i całego społeczeństwa, postawiła nas przed koniecznością zmiany planów i zamierzeń, jak również przed mnóstwem wyzwań, dzięki którym staramy się teraźniejsze doświadczenia przekuć w pozytywne działania. To, co z pewnością z nami pozostanie, to świadomość wagi budowania relacji z publicznością w internecie, pozostawienie działalności w sieci jako sposobu na dotarcie do nowych grup odbiorców, a także zwrócenie uwagi na temat katastrofy klimatycznej i wyzwań, jakie w związku z tym stoją przed instytucjami.

×
Dodano do koszyka:

Kontynuuj zakupy Przejdź do koszyka